Thuốc suy tim và vì sao cân nặng hằng ngày lại quan trọng

Trong suy tim, chiếc cân trong nhà tắm là công cụ theo dõi quan trọng không kém đơn thuốc.

Suy tim là gì

• Tim không bơm đủ hiệu quả
• Máu ứ lại ở phổi hoặc ngoại biên
• Gây khó thở và phù
• Là hội chứng chứ không phải một bệnh đơn lẻ
• Có nhiều nguyên nhân khác nhau

Suy tim không có nghĩa là tim sắp ngừng mà là tim đang phải làm việc kém hiệu quả.

Vì sao cân nặng phản ánh tình trạng

• Cơ thể giữ nước khi suy tim nặng lên
• Nước tích lại trước khi thấy phù
• Cân phát hiện sớm hơn mắt nhìn
• Tăng nhanh trong vài ngày là nước
• Không phải là mỡ

Cân nhận ra tình trạng giữ nước sớm hơn nhiều so với việc nhìn thấy chân sưng.

Cân cho đúng cách

• Cùng một giờ mỗi ngày
• Buổi sáng sau khi đi vệ sinh
• Trước khi ăn sáng
• Quần áo tương tự nhau
• Cùng một chiếc cân

Đổi cân hoặc đổi giờ cân làm số liệu mất khả năng so sánh.

Ghi lại mỗi ngày

• Một cuốn sổ hoặc tờ giấy dán tường
• Ghi số cân theo ngày
• Ghi cả triệu chứng
• Nhìn được xu hướng
• Mang theo khi đi khám

Bảng cân nặng theo ngày cho bác sĩ thấy diễn biến rõ hơn mọi lời kể.

Khi nào cần liên hệ bác sĩ

• Tăng cân nhanh trong vài ngày
• Phù tăng lên rõ
• Khó thở nhiều hơn khi gắng sức
• Phải kê cao gối mới ngủ được
• Thức giấc giữa đêm vì khó thở

Phải kê cao gối hơn trước mới ngủ được là dấu hiệu rất đáng chú ý.

Các nhóm thuốc thường dùng

• Thuốc lợi tiểu để giảm ứ dịch
• Nhóm tác động lên hệ điều hoà của thận
• Nhóm chẹn beta
• Một số nhóm mới hơn
• Thường phối hợp nhiều loại

Phác đồ suy tim thường gồm nhiều thuốc vì mỗi loại đảm nhiệm một vai trò khác nhau.

Vì sao không bỏ bớt thuốc

• Mỗi nhóm có vai trò riêng
• Một số nhóm cải thiện tiên lượng lâu dài
• Không chỉ làm dễ chịu trước mắt
• Bỏ bớt làm mất phần lợi ích đó
• Muốn giảm thì bàn với bác sĩ

Có những thuốc không làm người bệnh dễ chịu ngay nhưng lại kéo dài sự sống.

Về thuốc lợi tiểu

• Giúp thải bớt nước ứ
• Làm đi tiểu nhiều hơn
• Nên uống buổi sáng
• Có thể ảnh hưởng điện giải
• Cần xét nghiệm theo dõi

Uống lợi tiểu muộn trong ngày khiến phải dậy đi tiểu nhiều lần ban đêm.

Kế hoạch điều chỉnh do bác sĩ đặt ra

• Một số người được hướng dẫn cách tự điều chỉnh
• Dựa trên cân nặng và triệu chứng
• Phải là kế hoạch viết rõ từ bác sĩ
• Không tự nghĩ ra
• Hỏi bác sĩ nếu chưa có kế hoạch này

Tự tăng lợi tiểu khi chưa có hướng dẫn cụ thể có thể gây mất nước và rối loạn điện giải.

Lượng muối trong ăn uống

• Muối làm giữ nước
• Hạn chế muối giúp kiểm soát triệu chứng
• Chú ý muối ẩn trong đồ chế biến sẵn
• Nước mắm, nước tương, mì gói
• Hỏi bác sĩ về mức phù hợp

Phần lớn muối trong bữa ăn đến từ đồ chế biến sẵn chứ không từ lọ muối trên bàn.

Về lượng nước uống

• Một số người được hạn chế nước
• Một số thì không
• Tuỳ mức độ và tình trạng
• Không tự áp dụng theo người khác
• Hỏi bác sĩ về trường hợp của mình

Lời khuyên về nước rất khác nhau giữa từng người nên không nên nghe truyền miệng.

Vận động trong suy tim

• Không phải nằm im hoàn toàn
• Vận động phù hợp có lợi
• Mức độ do bác sĩ hướng dẫn
• Có chương trình phục hồi chức năng tim
• Dừng lại khi thấy khó thở nhiều

Chương trình phục hồi chức năng tim là phần điều trị ít được biết tới nhưng có bằng chứng tốt.

Những thuốc cần tránh

• Nhóm chống viêm không steroid
• Một số thuốc cảm phối hợp
• Một số thực phẩm chức năng
• Luôn hỏi trước khi dùng thêm gì
• Nói rõ mình bị suy tim ở mọi lần khám

Một viên thuốc giảm đau thông thường cũng có thể làm suy tim nặng lên.

Vai trò của người nhà

• Cùng theo dõi cân nặng
• Nhắc lịch uống thuốc
• Để ý dấu hiệu khó thở tăng
• Biết khi nào cần gọi cấp cứu
• Cùng đi khám để nắm kế hoạch

Người nhà thường nhận ra thay đổi sớm hơn chính người bệnh.

Cách nghĩ thực tế

• Tăng cân nhanh trong vài ngày là nước chứ không phải mỡ
• Cân cùng giờ, cùng cân, ghi lại mỗi ngày
• Không tự tăng lợi tiểu khi chưa có kế hoạch từ bác sĩ
• Thuốc giảm đau chống viêm có thể làm suy tim nặng lên
• Khó thở khi nằm là dấu hiệu cần liên hệ bác sĩ

Nội dung này mang tính thông tin chung và không thay thế chỉ định của bác sĩ.

Câu hỏi thường gặp